Czy każdy Trener jest facylitatorem?

Coraz częściej firmy prowadzące szkolenia używają terminu „facylitator” w stosunku do swoich trenerów. Tymczasem warto sobie uświadomić, że osoba, która posiada wiedzę z danego zakresu i potrafi ją świetnie przekazać – nie zawsze posiada odpowiednie kompetencje, by poprowadzić efektywną sesję facylitacyjną.

Mimo, iż role te są sobie w pewien sposób bliskie – ich podstawowe funkcje zasadniczo się różnią i warto to sobie uświadomić.

Podstawowe różnice

Po pierwsze dobry szkoleniowiec jest zazwyczaj ekspertem jeśli chodzi o sferę kontentową. Ma wiedzę i potrafi się ta wiedzą podzielić. Świetny facylitator nie musi koniecznie spełniać tego warunku. W przypadku tej funkcji dużo bardziej istotne są umiejętności pracy w grupie i tutaj przechodzimy do drugiej różnicy: o ile facylitator powinien być ekspertem w zakresie procesów zachodzących w grupie takich jak budowanie relacji, strategiczne planowanie czy rozwiązywanie konfliktów – o tyle trener skupia się bardziej na zgłębianiu metod, które ułatwią uczestnikom szkoleń przyswajanie informacji.

Facylitator często pomaga zespołowi zdefiniować i zwerbalizować własne pomysły – takie jak chociażby opracowanie nowej procedury. Jeśli wyniki sesji facylitacyjnej są „narzucone” z góry – praca facylitatora polega na tym, by pomóc grupie opracować i wdrożyć własne pomysły w celu osiagnięcia pożądanych wyników. Jeśli chodzi o trenerów – najczęściej nie pomagają oni każdej grupie uczących się w ustalaniu własnych efektów. Jednak trener może być zaangażowany we wdrażanie i / lub analizowanie wyników ocen potrzeb szkoleniowych. Powinny one obejmować wkład ze strony potencjalnych uczestników, a także innych zainteresowanych stron.

Są także podobieństwa

Zarówno trener jak też facylitator pomagają grupie osiągnąć konkretne rezultaty dzięki wykorzystaniu metod zorientowanych na uczestników. Obydwie te funkcje wymagają stałego rozwijania kompetencji i regularnego oceniania procesu nauki/facylitacji – w czasie rzeczywistym. Kluczowe – zarówno dla jednej jak i drugiej roli – jest zapoznanie się z kulturą organizacyjną i kontekstem, w którym pracują – aby dopasować swoje metody i procesy do danej organizacji.

Podstawą pracy facylitatora jest umiejętność stymulowania dialogu i interakcji między uczestnikami, która powoli staje się także „must have” w zawodzie szkoleniowca.

Musimy oczywiście zaznaczyć, że obydwie te role są bardzo istotne, gdyż pomagają nam lepiej zrozumieć siebie, siebie nawzajem, naszą pracę i świat. Szczególnie wtedy, kiedy zawody te są wykonywane z pasją i powołaniem. Jednak nie każdy trener będzie dobrym facylitatorem, tak jak nie każdy facylitator będzie dobrym trenerem i w zależności od tego – czego w danym momencie potrzebuje nasz zespół czy organizacja – powinniśmy odpowiednio dobierać metody pracy z grupą.